آداب دعاهای انبیا در قرآن

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار و عضو مرکز تحقیقات گیاهان دارویی و کمیته‌ تحقیقات طب اسلامی، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، ایران

چکیده

دعا رابطه مستقیم انسان با خداست، خدا را صدا زدن و پاسخ شنیدن است. دست نیاز به ‌سوی وی دراز کردن و از عالم غیب هدیه گرفتن است. دعا یک برنامه تربیتی و انسان‌ساز است. توصیه می‌شود هر مسلمان و هر انسانی رو به ‌سوی خدا داشته باشد و دل به اجابت ببندد و از رحمت الهی دلسرد نگردد. دعا از یک نظر عملی عبادتی گران‌بهاست که از آن به ‌عنوان وسیله برآوردن خواسته‌ها، سبب رسیدن به هدف‌ها یاد شده است. دعا یگانه راه ارتباط بندگان به مبدأ بوده و تنها وسیله‌ای است که خدای متعال برای ارتباط با خود مقرر فرموده است، اگر این ارتباط و توجه به مبدأ نباشد، خدای منان عنایت خاصه‌ خود را قطع خواهد فرمود. در این صورت، بندگان استعداد پذیرش این عنایت را از دست ‌داده و مقتضای رحمت الهی را از کف می‌دهند. قرآن کریم این حالت را نوعی استکبار می‌داند آن‌ هم از موجودی که هیچ حیثیتی جز حیثیت بندگی ندارد.

کلیدواژه‌ها


کتابنامه
قرآن کریم.
انصاریان، حسین. بی تا، عرفان اسلامی(شرح جامع مصباح الشریعة و مفتاح الحقیقة)، ج6، چاپ اول، تهران: انتشارات عرفان.
انوری، حسن. 1381ش، فرهنگ بزرگ سخن، ج3، تهران: بی جا.
جوادی آملی، عبدالله. 1378ش، حکمت عبادات، چاپ دوم، قم: مرکز نشر اسراء.
حر عاملی، محمد بن حسن. 1409ق، وسایل الشیعة، بی جا: مؤسسه آل البیت.
راغب اصفهانی محمد. 1423ق، مفردات الفاظ القرآن، چاپ دوم، قم: انتشارات ذوی القربی.
زمخشری، محمود. 1407ق، الکشاف، بیروت: دار الکتب العربی.
سلیمانیان، خدامراد. 1377ش، دستان سبز نیایش، چاپ اول، قم: انتشارات زائر.
سید بن طاووس. 1385ش، ادب حضور، ترجمه محمد روحی، بی جا: انتشارات انصاری.
شازلی، سید بن قطب بن ابراهیم. 1402ق، فی ضلال القرآن، بیروت: دار الشرق.
طباطبایی، محمد حسین. بی تا، تفسیر المیزان، ترجمه سید محمد باقر موسوی همدانی، ج 15، قم: انتشارات اسلامی.
طوسی، محمد بن حسن. بی تا، التبیان فی تفسیر القرآن، بیروت: دار احیاء التراث العربی.
عروسی حویزی، عبدالعلی بن جمعه. 1415ق، تفسیر نور الثقلین، قم: اسماعیلیان.
قرشی، سید علی اکبر. 1412ق، قاموس قرآن، ج1، چاپ ششم، تهران: دار الکتب الاسلامیة.
قمی، عباس. 1375ش، مفاتیح الجنان، ترجمه الهی قشمه‌ای، چاپ دوم، تهران: نشر محمد.
کلینی، محمد بن یعقوب. 1388ش، اصول کافی، ترجمه لطیف راشدی و سعید راشدی، ج2، چاپ اول، قم: اجود.
مترجمان. 1360ش، ترجمه تفسیر مجمع البیان، تهران: فراهانی.
معلوف، لویس. 1386ش، فرهنگ المنجد عربی به فارسی، ترجمه محمد بندر ریگی، ج1، چاپ ششم، تهران: ایران.
مکارم شیرازی، ناصر و دیگران. 1386ش، تفسیر نمونه، ج1، چاپ 51، تهران: دار الکتب الاسلامیة.